Menu PSTIP

สมุนไพร ดูกไก่ย่าน

สมุนไพร ดูกไก่ย่าน

ดูกไก่ย่าน สรรพคุณ-ประโยชน์ 9 อย่าง

สมุนไพร ดูกไก่ย่าน

สมุนไพรดูกไก่ย่าน มีชื่อท้องถิ่นอื่นๆ ว่า กำลังหัวละมาน เครือเขาขื่น (เชียงใหม่), เครือมุ้งกระต่าย (หนองคาย), ขมิ้นไม้ (จันทบุรี), ย่านตะครองแห้ง (ปัตตานี), ย่านเบื้องถ้วย (นราธิวาส), ตองแห้ง (ภาคใต้), ลิกามาโก๊ะ (มาเลย์-นราธิวาส), มึฉะแอว (ลั้วะ) เป็นต้น

สมุนไพร ดูกไก่ย่าน ชื่อวิทยาศาสตร์ Hedyotis capitellata Wall. ex G. Don (ชื่อพ้องวิทยาศาสตร์ Oidenlandia capitellata (Wall. ex G. Don) O. Ktze.)

ลักษณะของดูกไก่ย่าน

ต้นดูกไก่ย่าน จัดเป็นไม้ล้มลุกรอเลื้อย มีอายุหลายปี ยาวประมาณ 2-3 เมตร ลำต้นมีลักษณะเป็นสันสี่เหลี่ยม แตกกิ่งก้านมาก ตามลำต้นและใบมีขนนุ่มสีเหลือง พบขึ้นบริเวณที่โล่งในป่าผลัดใบ

ใบดูกไก่ย่าน ใบเป็นใบเดี่ยว ออกเรียงตรงข้าม ลักษณะของใบเป็นรูปใบหอกถึงรูปไข่แกมใบหอก ใบมีขนาดกว้างประมาณ 1.5-4 เซนติเมตร และยาวประมาณ 6-10 เซนติเมตร ผิวใบเรียบ มีหูใบอยู่ระหว่างก้านใบ

ดอกดูกไก่ย่าน ออกดอกเป็นช่อกระจุกแน่นแยกแขนง โดยจะออกที่บริเวณซอกใบและที่ปลายกิ่ง ก้านสั้น ดอกย่อยมีจำนวนมาก กลีบเลี้ยงเชื่อมกันเป็นหลอด แฉกกลีบตั้งตรง กลีบดอกเป็นสีขาวหรือสีเหลือง เชื่อมกันเป็นหลอด แฉกกลีบมีลักษณะม้วนออกด้านนอก ออกดอกในช่วงเดือนมีนาคม

ผลดูกไก่ย่าน ผลเป็นผลแห้ง ลักษณะของผลเป็นรูปไข่กลับ แตกตามพูหรือตามตะเข็บเป็น 2 ฝา

สรรพคุณของดูกไก่ย่าน

  1. ตำรายาไทยจะใช้รากเข้ายาบำรุงกำลัง (ราก)
  2. รากมีสรรพคุณเป็นยาแก้โรคธาตุพิการ (ราก)
  3. ใช้เป็นยาแก้อาการมึนเวียนศีรษะ (ราก)
  4. ใบมีสรรพคุณเป็นยาแก้ไข้ป่า (ใบ)
  5. ใช้เป็นยาแก้บิด (ราก)
  6. เครือนำมาทุบแล้วคั้นเอาน้ำ ใช้เป็นยาทารักษาแผลไฟไหม้น้ำร้อนลวกแล้วพันผ้าไว้ (เครือ)
  7. ใบใช้ตำพอกแผลสดลดการอักเสบจากพิษงูกัด แผลฟกบวม (ใบ)
  8. ใบใช้ตำพอกโรคบวมตามข้อและกล้ามเนื้อ โรคปวดเอว กระดูกหัก กระดูกแตก (ใบ)
  9. ชาวเขาเผ่าแม้วจะใช้ดูกไก่ย่านทั้งต้น นำมาต้มกับน้ำอาบหรืออบไอน้ำบรรเทาอาการชามือ ชาเท้า หรืออัมพาต (ทั้งต้น)

ขอขอบคุณ ที่มา : หนังสือสมุนไพรพื้นบ้านล้านนา ภาพประกอบอินเตอร์เน็ต




บทความน่าสนใจ

ผลิตภัณฑ์ดีท็อกซ์ช่วยล้างพิษจริงหรือ

เทคนิค 4 นาที ปรับอารมณ์สู่สมดุล

วิธีกินน้ำผึ้งตามตำราจีน

ลดความเครียดในออฟฟิศพิชิตงานหนัก

เอ็กเซอร์ไซส์จนเหนื่อยขอเมนูนี้ด่วน

ดินเนอร์วันนี้ทานอย่างไรได้ประโยชน์