ท่องเที่ยว

ประวัติจังหวัด ลำปาง

ประวัติจังหวัด ลำปาง
ประวัติจังหวัด ลำปาง

ตราประจำจังหวัดลำปาง

รูปไก่ ยืนอยู่ในประตูมณฑปวัดพระธาตุลำปางหลวง

คำขวัญประจำจังหวัดลำปาง

ถ่านหินลือชา รถม้าลือลั่น เครื่องปั้นลือนาม งามพระธาตุลือไกล ฝึกช้างใช้ลือโลก

ประวัติจังหวัด จังหวัดลำปาง เป็นจังหวัดที่มีอายุเก่าแก่ไม่น้อยกว่า 1,300 ปี มีชื่อเรียกขานกันหลายชื่อ ซึ่งปรากฏหลักฐานตามตำนานต่าง ๆ รวม 11 ชื่อ ได้แก่ กุกกุฏนคร ลัมภกับปะนคร ศรีนครชัย นครเวียงคอกวัว เวียงดิน เขลางค์นคร นครลำปางคำเขลางค์อาลัมภางค์ เมืองลคร และเมืองนครลำปาง จากการที่เรียกขานกันว่า " กุกกุฏนคร " แปลว่าเมืองไก่ ดังนั้น ตราประจำจังหวัดลำปาง คือ " ไก่ขาว "

จังหวัดลำปาง สร้างเมื่อ พ.ศ.1223 จากหนังสือพงศาวดารโยนกกล่าวว่า " สุพรหมฤาษี" สร้างเมืองเพื่อให้ เจ้าอนันตยศ โอรสพระนางจามเทวี ครองคู่กับเมืองหริภุญชัย (ลำพูน) ให้ชื่อเมืองว่า " นครเขลางค์" ต่อมาเปลี่ยนเป็น " นครอัมภางค์" และเปลี่ยนชื่อเป็น " นครลำปาง " ในภายหลัง

ในสมัยโยนกเชียงแสน นครลำปางเคยตกอยู่ภายใต้อำนาจของขอม เคยเป็นเมืองประเทศราชของพม่าและเมืองเชียงใหม่ ในสมัยพระเจ้ากรุงธนบุรี " เจ้าทิพย์ช้าง " สามารถขับไล่พวกพม่าออกจากเมืองลำปางได้สำเร็จ จึงได้รับการสถาปนาเป็น " พระยาสุวลือไชยสงคราม " ขึ้นครองนครลำปางในปี พ.ศ.2279

ในปี พ.ศ.2307 " เจ้าแก้วฟ้า " พระโอรสของเจ้าทิพย์ช้างได้ขึ้นครองนครลำปาง และเป็นต้นตระกูล ณ ลำปาง ณ ลำพูน รวมทั้ง ณ เชียงใหม่ ในเวลาต่อมา และมี " เจ้าบุญวาทย์วงศ์มานิต " เป็นผู้ครองนครลำปางองค์สุดท้าย

จังหวัดลำปางได้ประกาศจัดตั้งเป็นจังหวัด ในปี พ.ศ.2435 (สมัยรัชกาลที่ 5) โดยขึ้นอยู่กับมณฑลพายับสมัยหนึ่ง (พ.ศ.2443) ต่อมาแยกเป็นมณฑลมหาราษฎร์ ในปี พ.ศ.2458 ซึ่งในเวลาต่อมาได้มีประกาศยกเลิกมณฑลทั่วราชอาณาจักร ลำปางจึงมีฐานะเป็น " จังหวัดลำปาง " ตามพระราชบัญญัติระเบียบบริหารราชการอาณาจักรสยาม พ.ศ.2476
 

เขตการปกครอง

แบ่งเขตการปกครองออกเป็น 13 อำเภอ 100 ตำบล 855 หมู่บ้าน

  1. อำเภอเมืองลำปาง
  2. อำเภอเถิน
  3. อำเภอแม่เมาะ
  4. อำเภอเสริมงาม
  5. อำเภอเกาะคา
  6. อำเภอแม่ทะ
  7. อำเภองาว
  8. อำเภอสบปราบ
  9. อำเภอแจ้ห่ม
  10. อำเภอห้างฉัตร
  11. อำเภอวังเหนือ
  12. อำเภอเมืองปาน
  13. อำเภอแม่พริก

ลักษณะภูมิประเทศ

จังหวัดลำปาง อยู่สูงจากระดับน้ำทะเล 268.80 เมตร พื้นที่มีลักษณะเป็นรูปยาวรี ภูมิประเทศโดยทั่วไปเป็นที่ราบสูง มีภูเขาสูงอยู่ทั่วไป ทอดตัวยาวตามแนวทิศเหนือไปทางทิศใต้ของจังหวัด และในบริเวณตอนกลางของจังหวัดบางส่วนมีที่ราบลุ่มริมฝั่งแม่น้ำ และตามลักษณะทางกายภาพทางด้านธรณีสัณฐานวิทยา จังหวัดลำปางมีพื้นที่เป็นที่ราบล้อมรอบด้วยภูเขา มีลักษณะเป็นแอ่งแผ่นดินที่ยาวและกว้างที่สุดในภาคเหนือ เรียกว่า " อ่างลำปาง " ลักษณะภูมิประเทศแบ่งออกเป็น 3 ลักษณะ คือ บริเวณตอนบนของจังหวัด เป็นที่ราบสูง ภูเขา และเป็นป่าค่อนข้างทึบ อุดมสมบูรณ์ด้วยไม้มีค่า ได้แก่ พื้นที่อำเภอเมืองปาน แจ้ห่ม วังเหนือ และงาวบริเวณตอนกลางของจังหวัด เป็นที่ราบและที่ราบลุ่มริมฝั่งแม่น้ำ ซึ่งเป็นแหล่งเกษตรกรรมที่สำคัญของจังหวัด ได้แก่ พื้นที่อำเภอห้างฉัตร เมืองลำปาง เกาะคา แม่ทะ และสบปราบบริเวณตอนใต้ของจังหวัด เป็นป่าไม้รัง บางส่วนเป็นทุ่งหญ้า ได้แก่ พื้นที่อำเภอเถิน แม่พริก บางส่วนของอำเภอเสริมงาม และแม่ทะ

อาณาเขต

ทิศเหนือ ติดต่อกับ จังหวัดเชียงใหม่ เชียงราย และพะเยา

ทิศตะวันออก ติดต่อกับ จังหวัดพะเยา แพร่ และสุโขทัย

ทิศใต้ ติดต่อกับ จังหวัดสุโขทัยและตาก

ทิศตะวันตก ติดต่อกับ จังหวัดเชียงใหม่ ลำพูน และ ตาก

ขอขอบคุณ การท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย ภาพประกอบ wikipedia.org

 




บทความน่าสนใจ

ประวัติจังหวัด ปัตตานี

ประวัติจังหวัด นครพนม

ประวัติจังหวัด นครราชสีมา

อริสโตเติล (Aristotle)

งามอย่างอินเดีย ต้องใส่ส่าหรี

แฟชั่นคนรวยยกสมบัติให้สัตว์เลี้ยง